Polska jest jednym z państw Unii Europejskiej, w których różnica w poziomie zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami i pozostałej części społeczeństwa jest największa. Według danych Eurostatu za 2025 r. w naszym kraju wynosiła ona 35 pkt proc., podczas gdy w Unii Europejskiej średnio były to 24,2 pkt proc. To pokazuje, jak wiele jest jeszcze do zrobienia. Szczególnie, że nad Wisłą żyje ponad 5 mln osób z niepełnosprawnościami, ale pracuje tylko 18,5 proc. (GUS). To duża grupa ludzi, których kompetencje i doświadczenie wciąż nie są w pełni wykorzystywane w gospodarce mierzącej się z rosnącym deficytem kadrowym. Fundacja Avalon chce to zmienić i rusza z ogólnopolską kampanią „Widzimy się w pracy!”, która ma przełamywać bariery oraz stereotypy utrudniające osobom z niepełnosprawnościami stały udział w rynku pracy. 

Za statystykami pokazującymi, jak duża część osób z niepełnosprawnościami pozostaje poza rynkiem pracy, stoją konkretni ludzie z wykształceniem, kompetencjami, doświadczeniem i planami zawodowymi. Nie czekają na zmianę. Chcą się rozwijać, zdobywać nowe umiejętności i być aktywnym uczestnikiem rynku pracy. 

637,6 tys. osób z niepełnosprawnościami w Polsce ukończyło studia, wynika z danych Narodowego Spisu Powszechnego 2021. Do tego 26,7 proc. badanych przez PFRON korzystało z kursów zawodowych podnoszących kwalifikacje, a 20,1 proc. z kursów pozwalających zdobyć uprawnienia zawodowe. 

Za niskim poziomem aktywności zawodowej nie stoi więc brak aspiracji czy gotowości do rozwoju. Potencjał jest. Wyzwaniem pozostaje stworzenie warunków, które pozwolą go wykorzystać, oraz rynku pracy, który będzie dostrzegał przede wszystkim kompetencje i możliwości, a nie ograniczenia często oceniane przez pryzmat utrwalonych stereotypów.

Rynek pracy potrzebuje tych kompetencji 

Tymczasem dane z rynku pracy pokazują wyraźny kontrast. W II kwartale 2026 r. w Polsce aktywnych zawodowo było 17,8 mln osób, a stopa bezrobocia według GUS wynosiła zaledwie 3,2 proc. Wśród osób z niepełnosprawnościami wskaźnik zatrudnienia sięgnął natomiast 18,5 proc. (492 tys. osób), a bezrobocie wyniosło 8,6 proc. (27 tys.). 

Obraz uzupełniają dane urzędów pracy. Na koniec 2025 r. w ich rejestrach pozostawało 54,1 tys. osób z niepełnosprawnościami, a w ciągu całego roku zarejestrowało się ich 74,9 tys. Z kolei liczba ofert pracy skierowanych do tej grupy wyniosła 30,4 tys. Między osobami, które są gotowe wejść na rynek pracy, a możliwościami, jakie ten rynek im oferuje, wciąż pozostaje więc wyraźna luka.

– Polska się starzeje. Liczba osób w wieku produkcyjnym będzie się zmniejszać, a pracodawcy już dziś mierzą się z coraz większymi trudnościami w pozyskiwaniu pracowników. W takiej sytuacji nie możemy pozwolić sobie na pomijanie ogromnej grupy osób, które mają kompetencje, doświadczenie i chcą pracować. Ludzie z niepełnosprawnościami nie są „rezerwą” rynku pracy, po którą sięgniemy dopiero wtedy, gdy zabraknie innych kandydatów. Są jego pełnoprawnymi uczestnikami, a ich potencjału przez lata nie potrafiliśmy w pełni wykorzystać. Zmiana demograficzna sprawia jednak, że dziś jest to nie tylko kwestia społeczna, ale także gospodarcza. Dostępny rynek pracy leży w interesie nas wszystkich – mówi Łukasz Wielgosz, członek zarządu Fundacji Avalon.

Nie ograniczenia, ale możliwości

To właśnie tę perspektywę chce zmienić kampania „Widzimy się w pracy!” – tak, aby o osobach z niepełnosprawnościami częściej mówić nie przez pryzmat barier, ale ich możliwości. 

Jej bohaterami są osoby, które na co dzień pracują i rozwijają się zawodowo: Marta Lorczyk – ekspertka analiz kosztów i korzyści w projektach transportowych, Mateusz Szczygielski – twórca cyfrowy i influencer kulinarny, Joanna Chruściel – specjalistka ds. dostępności, Justyna Cuże – trenerka i konsultantka ds. dostępności i HR, Robert Zarzecki – przedsiębiorca i prezes Fundacji „Widzimy Inaczej”, Klaudia Mruk – wizażystka i właścicielka salonu beauty, Piotr Kruszak – fotograf oraz KawiArka Fundacji L’Arche – społeczna kawiarnia na warszawskiej Pradze, która tworzy miejsca pracy i daje zatrudnienie osobom z niepełnosprawnościami. Są wśród nich Kasia Nowikow, nieoficjalna kierowniczka KawiArki i jej ambasadorka, Piotr Rezel, od lat związany z L’Arche Warszawa i dwukrotny laureat nagrody „Wolontariusz Roku” gminy Warszawa Wawer, oraz Nikodem Grzeszczak, który rozwija swoje talenty z dużą energią i jest jedną z najbardziej wyrazistych postaci KawiArki.

Wszyscy bohaterowie są osobami z niepełnosprawnością, ale to nie ona definiuje ich zawodową tożsamość. O tym, kim są w pracy, decydują ich kompetencje, doświadczenie, osobowość i zadania, którą wykonują. Dlatego w projekcie pojawiają się dobrze znane z życia zawodowego sformułowania, takie jak „nie widzę przeszkód”, „dowożę temat” czy „ogarniam od ręki”. W nowym kontekście pozwalają spojrzeć na niepełnosprawność inaczej – nie jako najważniejszą informację o pracowniku, lecz jeden z wielu elementów jego historii.

Pracodawcy potrzebują konkretów

Kampania ma również pokazać pracodawcom, że zatrudnianie osób z niepełnosprawnościami nie musi być obszarem pełnym niewiadomych. Jednym z jej najważniejszych elementów jest praktyczny poradnik dotyczący zatrudniania OzN, stworzony przez grupę ekspertów, i praktyków w swoich dziedzinach, zajmujących się m.in. rynkiem pracy, aktywizacją zawodową i dostępnością. Materiał opracowany we współpracy z Fundacją Aktywizacja, odpowiada na pytania, które mogą pojawić się po stronie pracodawcy – od procesu rekrutacji i przygotowania stanowiska w firmie po kwestie związane z organizacją pracy i dostępnym wsparciem. Jego celem jest dostarczenie konkretnych informacji, które ułatwią tworzenie bardziej dostępnego środowiska zawodowego.

– Sama obecność osób z niepełnosprawnościami na rynku pracy to za mało. Potrzebujemy zmiany myślenia o ich miejscu w świecie zawodowym tak, aby zatrudnianie nie było postrzegane jako wyzwanie wymagające specjalnego podejścia, ale jako naturalna część różnorodnego rynku. W Fundacji Avalon działamy na rzecz realnej zmiany, dlatego kampanii towarzyszy poradnik dla pracodawców – praktyczne narzędzie, które przekłada wiedzę o dostępności i zatrudnianiu OzN na konkretne decyzje i rozwiązania. Zależy nam, żeby po zakończeniu kampanii pracodawcy mieli nie tylko więcej wiedzy, ale przede wszystkim większą gotowość do działania. Bo zmiana zaczyna się od sposobu myślenia, ale kończy dopiero wtedy, gdy przekłada się na realne możliwości – podkreśla Helena Szczuka-Kalenský, dyrektor operacyjna Fundacji Avalon.

Historie, które wychodzą poza kampanię

Ważnym elementem projektu „Widzimy się w pracy!” będzie również mobilna wystawa z historiami jego bohaterów. Ich zawodowe sylwetki będzie można poznawać poza tradycyjną przestrzenią reklamową – poprzez fotografie i opowieści ukazujące ich pracę, kompetencje oraz codzienne życie zawodowe. Od 22 do 30 września wystawa będzie dostępna bezpłatnie w Fabryce Norblina, w budynku Plater na poziomie 1. Następnie wyruszy w dalszą podróż po Warszawie, pojawiając się w kolejnych lokalizacjach, ich lista będzie ogłaszana sukcesywnie. 

Wystawa ma być zaproszeniem do bezpośredniego spotkania z historiami osób, które często są oceniane, zanim jeszcze ktokolwiek pozna ich doświadczenie i umiejętności. Projekt został objęty patronatem Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy, Pełnomocnika Rządu ds. Osób z Niepełnosprawnościami oraz Business Centre Club.

Działania obejmują również spoty telewizyjne i radiowe, działania w internecie i mediach społecznościowych, outdoor oraz współpracę z twórcami internetowymi. Spoty z udziałem jej bohaterów będą emitowane na antenie stacji telewizyjnych i radiowych od 1 października 2026 r.

Odwiedź stronę Fundacji Avalon i dowiedz się więcej o kampanii społecznej "Widzimy się w pracy!"

Obejrzyj spot kampanii  –> Fundacja Avalon

Kampania społeczna „Widzimy się w pracy!” jest współfinansowana przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON).